بشنجى سوز
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
اِنَّ اللّهَ مَعَ الَّذِينَ اتَّقَوْا وَالَّذِينَ هُمْ مُحْسِنُونَ
نماز قيلمق و بيوك گناهلرى ايشلهمهمك، نه درجه حقيقى بر وظيفهِٔ إنسانيه و نه قدر فطرى، مناسب بر نتيجهِٔ خلقتِ بشريه اولديغنى گورمك ايسترسهكۡ؛ شو تمثيلى حكايهجگه باق، ديكۡله:
سفربرلكده بر طابورده برى معلّم، وظيفهپرور؛ ديگرى عجمى، نفسپرور ايكى عسكر برابر بولونويوردى. وظيفهپرور نفر، تعليمه و جهاده دقّت ايدر، أرزاق و تعييناتنى هيچ دوشونمزدى. چونكه آكۡلامش كه؛ اونى بسلهمك و جهازاتنى ويرمك، خسته اولسه تداوى ايتمك، حتّى عند الحاجه لقمهيى آغزينه قويمغه قدر دولتكۡ وظيفهسيدر. و اونكۡ أصل وظيفهسى، تعليم و جهاددر. فقط بعض أرزاق و جهازات ايشلرنده ايشلر. قازان قايناتير، قاراوانايى ييقار، گتيرر. اوكۡا صورولسه: نه ياپييورسكۡ؟
-دولتكۡ آنغاريهسنى چكييورم، دير. ديمييور: نفقهم ايچون چاليشييورم.
ديگر شكمپرور و عجمى نفر ايسه، تعليمه و حربه دقّت ايتمزدى. "او، دولت ايشيدر. بكۡا نه؟" ديردى. دائم نفقهسنى دوشونوب اونكۡ پشينه طولاشير، طابورى ترك ايدر، چارشويه گيدر، آليش ويريش ايدردى. بر گون، معلّم آرقداشى اوكۡا ديدى:
-برادر، أصل وظيفهكۡ، تعليم و محاربهدر. سن، اونكۡ ايچون بورايه گتيريلمشسكۡ. پادشاهه إعتماد ايت. او، سنى آج بيراقماز. او، اونكۡ وظيفهسيدر. هم سن، عاجز و فقيرسكۡ؛ هر يرده كندينى بسلتديرهمزسكۡ. هم مجاهده و سفربرلك زمانيدر. هم سكۡا عاصيدر دير، جزا ويررلر. أوت ايكى وظيفه، پشيمزده گورونويور. برى، پادشاهكۡ وظيفهسيدر. بعضًا بز اونكۡ آنغاريهسنى چكرز كه، بزى بسلهمكدر. ديگرى، بزم وظيفهمزدر. پادشاه بزه تسهيلات ايله يارديم ايدر كه، تعليم و حربدر. عجبا او سرسرى نفر، او مجاهد معلّمه قولاق ويرمزسه، نه قدر تهلكهده قالير آكۡلارسكۡ!
ايشته أى تنبل نفسم! او طالغهلى ميدانِ حرب، بو دغدغهلى دنيا حياتيدر. او طابورلره تقسيم ايديلن اوردو ايسه، جمعيتِ بشريهدر. و او طابور ايسه، شو عصركۡ جماعتِ إسلاميهسيدر. او ايكى نفر ايسه، برى فرائضِ دينيهسنى بيلن و ايشلهين و كبائرى ترك و گناهلرى ايشلهمهمك ايچون نفس و شيطانله مجاهده ايدن متّقى مسلماندر. ديگرى: رزّاقِ حقيقىيى إتهام ايتمك درجهسنده دردِ معيشته طالوب، فرائضى ترك و معيشت يولنده راست گلن گناهلرى ايشلهين فاسقِ خاسردر. و او تعليم و تعليمات ايسه، (باشده نماز) عبادتدر. و او حرب ايسه؛ نفس و هوا، جنّ و إنس شيطانلرينه قارشى مجاهده ايدوب گناهلردن و أخلاقِ رذيلهدن قلب و روحنى هلاكتِ أبديهدن قورتارمقدر. و او ايكى وظيفه ايسه؛ بريسى، حياتى ويروب بسلهمكدر. ديگرى؛ حياتى ويرنه و بسلهينه پرستش ايدوب يالوارمقدر، اوكۡا توكّل ايدوب أمنيت ايتمكدر.
أوت أكۡ پارلاق بر معجزهِٔ صنعتِ صمدانيه و بر خارقهِٔ حكمتِ ربّانيه اولان حياتى كيم ويرمش، ياپمش ايسه؛ رزقله او حياتى بسلهين و إدامه ايدن ده اودر. اوندن باشقه اولماز... دليل مى ايسترسكۡ؟ أكۡ ضعيف، أكۡ آبدال حيوان؛ أكۡ ايى بسلهنير (ميوه قوردلرى و باليقلر گبى). أكۡ عاجز، أكۡ نازك مخلوق؛ أكۡ ايى رزقى او ير (چوجقلر و ياورولر گبى).
أوت واسطهِٔ رزقِ حلال، إقتدار و إختيار ايله اولماديغنى؛ بلكه، عجز و ضعف ايله اولديغنى آكۡلامق ايچون باليقلر ايله تيلكيلرى، ياورولر ايله جاناوارلرى، آغاجلر ايله حيوانلرى موازنه ايتمك كافيدر. ديمك دردِ معيشت ايچون نمازينى ترك ايدن، او نفره بكۡزر كه: تعليمى و سپرينى بيراقوب، چارشوده ديلنجيلك ايدر. فقط نمازينى قيلدقدن صوكۡره جنابِ رزّاقِ كريمكۡ مطبخهِٔ رحمتندن تعييناتنى آرامق، باشقهلره بار اولمامق ايچون بِالذّات گيتمك؛ گوزلدر، مردلكدر، او دخى بر عبادتدر. هم إنسان عبادت ايچون خلق اولونديغنى، فطرتى و جهازاتِ معنويهسى گوسترييور. زيرا حياتِ دنيويهسنه لازم اولان عمل و إقتدار جهتنده أكۡ أدنا بر سرچه قوشنه يتيشمز. فقط حياتِ معنويه و اُخرويهسنه لازم اولان علم و إفتقار ايله تضرّع و عبادت جهتنده حيواناتكۡ سلطانى و قوماندانى حكمندهدر.
ديمك أى نفسم! أگر حياتِ دنيويهيى غايهِٔ مقصد ياپسهكۡ و اوكۡا دائم چاليشسهكۡ، أكۡ أدنا بر سرچه قوشنكۡ بر نفرى حكمنده اولورسكۡ. أگر حياتِ اُخرويهيى غايهِٔ مقصد ياپسهكۡ و شو حياتى دخى اوكۡا وسيله و مزرعه ايتسهكۡ و اوكۡا گوره چاليشسهكۡ؛ او وقت حيواناتكۡ بيوك بر قوماندانى حكمنده و شو دنياده جنابِ حقّكۡ نازلى و نيازدار بر عبدى، مكرّم و محترم بر مسافرى اولورسكۡ.
ايشته سكۡا ايكى يول، ايستديگنى إنتخاب ايدهبيليرسكۡ. هدايت و توفيقى أرحم الرّاحميندن ايسته...
٭ ٭ ٭
